Gezondheid Aangeboden door Kyowa Kirin

Huidlymfoom kan heel subtiel zijn, wat het lastig maakt om het te herkennen

Het lijkt op eczeem, maar blijkt een zeldzame vorm van kanker. In Nederland krijgen jaarlijks 175 mensen de diagnose huidlymfoom, vaak na jaren van biopten en onderzoeken. Dermatologen, pathologen, radiotherapeuten en hematologen werken nauw samen om de ziekte te behandelen.

Grote kans dat je er nooit van hebt gehoord: Cutaan T-cellymfoom (CTCL). Deze vorm van kanker ontstaat in de witte bloedcellen in de huid. Als iemand bij de huisarts komt met jeuk, droge huid en schilfering, gaat het meestal om eczeem of een huidschimmel – maar soms is het dat niet. Rosanne Ottevanger, in opleiding tot dermatoloog en als arts-onderzoeker verbonden aan het landelijk expertisecentrum voor huidlymfomen, vertelt: “CTCL kan heel subtiel zijn, wat het lastig maakt om de diagnose te stellen. Als behandelingen voor goedaardige aandoeningen niet aanslaan, is het belangrijk om verder te kijken.” Mensen lopen nu vaak jaren met vervelende klachten rond, zonder te weten wat er precies aan de hand is. De ziekte is meestal niet in het bloed terug te vinden. “We doen onderzoek naar nieuwe manieren om sneller tot een diagnose te komen. Dat zou een geweldige ontwikkeling zijn.”

Psychisch zwaar

De symptomen van huidlymfoom verschillen sterk. Van een paar rode, soms verharde plekken op de romp tot mensen waarbij de hele huid is aangedaan – ook de voetzolen. Soms ontstaan er tumoren, bijvoorbeeld in het gezicht. “De behandeling bestaat in eerste instantie uit het smeren van hormoonzalf of lichttherapie. Mocht dat niet of onvoldoende werken, dan gaan we over op immuuntherapie of bestraling. Afhankelijk van de klachten en hoe de huid op de behandeling reageert, zien we mensen één of meerdere keren per jaar. We kunnen de ziekte remmen, maar helaas niet genezen.” De diagnose kan psychisch zwaar zijn. “We hebben het natuurlijk wel over kanker en daar komt nog bij dat CTCL heel zichtbaar is. Het zit op de huid, waardoor je er zelf steeds mee wordt mee geconfronteerd én je blikken of zelfs opmerkingen krijgt. Mensen schamen zich vaak enorm.”

“Zo we bieden samen de best mogelijk zorg”

De behandelingen zijn intensief: “Meestal zijn de symptomen goed te onderdrukken, maar er komt veel bij kijken. Patiënten moeten zich minimaal een keer per dag insmeren met een vette crème, ook op moeilijk bereikbare plekken zoals de rug. Daar heb je dus altijd hulp bij nodig. Lichttherapie kost een hoop tijd en energie. Als laatste redmiddel hebben we de stamceltransplantatie, daarmee kun je de ziekte als het ware resetten. Dat moet je niet onderschatten, het is een zwaar traject waarvan je zo een jaar aan het herstellen bent.” Het expertisecentrum in het Leids Universitair Medisch Centrum (LUMC) ziet verreweg de meeste patiënten, maar alle academische centra in Nederland hebben ervaring met huidlymfoom. Door het hele land zijn specialistische dermatologen te vinden, veel daarvan zijn in Leiden opgeleid. Rosanne Ottevanger: “Zo bieden we samen de best mogelijke zorg.”

KKI/NL/POT/0284

Lees ook